Bir uygulamanın penceresi beyazlaşır, başlık çubuğunda "Yanıt vermiyor" yazısı belirir ve imleç dönmeye başlar. Bu tablo çoğu kullanıcı için doğrudan yeniden başlatma sebebi sayılır; oysa uygulama yanıt vermiyor Windows hatasının arkasında birbirinden çok farklı nedenler yatar ve her birinin maliyeti farklıdır. Bir donma bazen 3-5 saniyelik geçici bir disk beklemesidir, bazen de saatlerce kurtulmayacak bir kilitlenme (deadlock) durumudur. Aradaki farkı ayırt edebilmek, hem veri kaybını hem de gereksiz sistem yeniden başlatmalarını önler.
Teknik olarak "yanıt vermiyor" etiketi, uygulamanın çökmüş olduğu anlamına gelmez. Windows, bir pencerenin mesaj kuyruğunu yaklaşık 5 saniye boyunca işlemediğini tespit ettiğinde bu etiketi ekler ve pencerenin yerine "hayalet pencere" çizer. Yani program hâlâ çalışıyor, sadece arayüz iş parçacığı meşgul. Bu ayrım, aşağıdaki adımların sıralamasını belirleyen temel mantıktır: önce beklemek, sonra hedefli müdahale, en son yeniden kurulum.
Müdahalenin ilk kuralı, en az yıkıcı yöntemle başlamaktır. Kaydedilmemiş veri varsa acele bir End Task komutu, saatlerce süren çalışmayı silebilir. Aşağıdaki basamakları sırayla uygulamak, ortalama vakaların büyük bölümünde yeniden başlatmaya gerek bırakmaz.
Ctrl + Shift + Esc ile Görev Yöneticisi'ni açın ve donan uygulamayı listede bulun. Burada üç sütun anlam taşır:
Pratik bir eşik olarak, hiçbir kaynak tüketimi olmayan bir süreçte 60 saniyeden fazla bekleme nadiren sonuç verir. Buna karşılık disk aktivitesi devam ediyorsa 3-5 dakika beklemek, özellikle mekanik disklerde sıkça kurtarıcı olur.
Sonlandırmanın tek bir yolu yok ve seçtiğiniz yöntem, verinin kurtulup kurtulmamasını belirler.
| Yöntem | Nasıl | Veri kaydı şansı | Ne zaman |
|---|---|---|---|
| Nazik kapatma | Alt + F4 veya pencere X'i | Yüksek | İlk deneme |
| Görev sonlandır | Görev Yöneticisi > Görevi bitir | Düşük | Yanıt yoksa |
| Süreç ağacını kesme | Ayrıntılar sekmesi > Süreç ağacını sonlandır | Yok | Alt süreçler de donmuşsa |
| Komut satırı | taskkill /F /IM ad.exe | Yok | Arayüz yanıt vermiyorsa |
Görev Yöneticisi'nin kendisi açılmıyorsa Ctrl + Alt + Del ekranı genellikle çalışır; oradan da açılmıyorsa Win + R üzerinden cmd çalıştırıp taskkill komutunu kullanmak kalır. Explorer'ın da donduğu durumlarda Görev Yöneticisi'nden "Windows Gezgini" sürecini yeniden başlatmak, masaüstünü tamamen oturum kapatmadan geri getirir. Donmuş ve açılmayan uygulamaları tamir etme başlığında bu senaryoların farklı varyantları da işlenmiştir.
Tek seferlik donma tesadüf olabilir; haftada birkaç kez tekrarlayan donma kalıptır. Olay Görüntüleyicisi'nde (eventvwr) Windows Günlükleri > Uygulama bölümüne bakın. "Application Hang" kaydı, hangi modülün beklediğini ve saati verir. Bu kayıtlar bir yazıcı sürücüsü, bir ağ sürücüsü ya da bulut senkronizasyon istemcisini işaret ediyorsa çözüm uygulamada değil, o bileşende olur.
Kurulumu silmek genellikle son adımdır, çünkü ayarlar ve eklentiler de gider. Öncesinde şu üç seçenek ölçülebilir başarı sağlar:
Onarım işe yaramazsa kaldır, ardından geride kalan klasörleri (Program Files, ProgramData, AppData) temizleyip yeniden kurun. Kurulumu üretic